wpd5f86215.png
wpc4e96f53.jpg







wp1e509a15.jpg
wp978d48c6_0f.jpg
wpc33fbcdb.png

woensdag 10 en vrijdag 12 juni 2009

Na een periode van relatieve“windstilte” zijn Alex en ik klaar om er terug in te vliegen, en dat zal ook nodig zijn willen we de DVD kant en klaar hebben tegen begin september. Gelukkig verlopen de twee voorziene draaidagen – 10 en 12 juni- een zware regenbui niet te na gesproken, volledig volgens schema.
wp8109c478.png
De klok op de kerktoren van Zulte slaat twee uur, als we op het Gaston Martens plein arriveren.  We zijn behoorlijk zenuwachtig want we hebben een belangrijke afspraak met Bekend Zultenaar André De Poorter.
André, bekend als auteur van enkele boekwerken over het circusmilieu en bewaarder van het Vlaamse circuserfgoed, is tevens een gewaardeerd volkskundige en promotor van Zultse kunstenaars. Hij krijgt deze namiddag voor de gelegenheid het gezelschap van René Landuyt, de oudste neef van Georges Dheedene.
Het interview vindt plaats op de hoek van de Pontstraat, vlak bij het vroegere atelier van de kunstenaar, met ramen uitzien op het Gaston Martens plein. "Dat is tevens de noorderzijde," weet René, " de ramen van het atelier moesten bij nonkel altijd uitgeven op het noorden, vanwege het licht…zie je!"
wp6e1b20a5.jpg

Links het ondertussen grondig verbouwde oude atelier van Dheedene, rechts de vroegere kasteeldreef, nu Limnanderdreef.

 

 

In een geanimeerd gesprek schetsen beide gastacteurs een schitterend beeld van deze plaats omstreeks 1950, toen het nog jonge gezin Dheedene zich hier vestigde.
Er worden  heel wat herinneringen opgehaald  aan de prominente Zultse dorpsfiguren die hier ten tijde van Dheedene geleefd hebben. Figuren zoals Geo d'Aconit en onderpastoor Moortelke passeren de revue en komen via boeiende anekdotes terug tot leven !
wpdd06a9ac.jpg
wp1d738269.jpg

André en René halen herinneringen op…    Even schuilen voor het onweer. Links zien we Sylva De Blanc, echtgenote van André, en gekend van "Kunst en Kant" en het vroegere Olsense Kantmuseum.

 

 

Even later, terwijl buiten een onweer in alle hevigheid woedt, zijn we in de Georges Dheedene zaal van het Sociaal Huis getuige van een sappige dialoog tussen beide oud Zultenaars. Aanleiding is de commentaar van André bij het schilderij "daken van Zulte".  En René heeft nog een pakkende getuigenis in petto over de manier waarop "nonkel Zjorske"  portretten schilderde.
Om 16 uur is het tijd voor onze volgende afspraak, want in het atelier van Jan Coorevits (Deco-Arte) wacht Guy Vindevogel, de voorzitter van het Firtelcomité.
Speciaal voor deze gelegenheid heeft Jan de Firtelbok van de zolder gehaald en daar het onweer ondertussen geluwd is kan het interview buiten doorgaan.
Zulte Firtel is een folkloristische stoet van "leute en plezier", die elk jaar doorgaat tijdens de oktoberkermis. De oorsprong van de stoet gaat waarschijnlijk terug tot in de jaren 1800.
Tijdens het interview vernemen we onder andere waarom de Zultse Firtel sinds 1957 een bok heeft als uithangbord.  Uiteraard geven Guy en André ook tekst en uitleg over de belangrijke rol die Georges Dheedene gespeeld heeft in de geschiedenis van de Firtel. Maar deze details verklappen we lekkertjes niet, daarvoor blijft het nog even wachten op de DVD…
wpa83b048b.jpg

Op de achtergrond het schilderij "De daken van Zulte".

 

 

De huidige bok - uitgevoerd in polyester - dateert van 2002 en werd gemaakt door Bert Peirs, vertelt Guy Vindevogel.

 

 

wpc364bdef.jpg
wp4e97b369.png
Twee dagen later hebben we verzamelen geblazen achter de kerk van Oeselgem. Toen we Erik Verstaen, de voorzitter van Pasar Zulte (Vakantiegenoegens), polsten in verband met een interview in het kader van Georges Dheedene en zijn werk, stelde hij spontaan voor om de opnames te laten doorgaan langs de oude Leiearm gelegen achter Oeselgem kerk. Het stukje Oude Leie vormt een natuurlijke grens tussen Zulte en Oeselgem…of nog straffer : tussen Oost en West-Vlaanderen !
wp20721a5e.jpg

Nee, dit is niet Sint Martens Latem of Deurle…maar de Leie in Zulte !

 

 

We hebben rendez-vous met Erik en met…Roger Van de Walle, een kranige tachtiger, die Georges Dheedene zeer goed gekend heeft. Roger was vroeger actief in de publiciteitswereld, hij schilderde onder andere de "paardjes" op de vrachtwagens van de ondertussen ter ziele gegane Zultse brouwerij Anglo Belge.
Hij was een van de eerste leden van de Waregemse schildersvereniging "De Vierschaere", waarvan  Georges Dheedene mede oprichter was.
wp0432e06e.jpg

Alex is er helemaal klaar voor…de acteurs eveneens !

 

 

Toen de Vierschaere begin jaren zeventig wat begon te slabakken ontstond onder zijn impuls een nieuwe vereniging : de Sint Lucas Kring. Er werden twee “lesgevers” aangetrokken : Roger De Backer uit Machelen ontfermde zich over de beginnende enthousiastelingen, en Georges Dheedene bekommerde zich om de “gevorderden”. Helaas was de samenwerking  van korte duur : nauwelijks twee jaar later overlijdt Georges Dheedene onverwacht. De  sculptuur - een palet met een afbeelding van een ploegende boer met twee trekpaarden – die  het graf van de kunstenaar siert,  is een schenking van de Sint Lucaskring en een blijk van blijvende  waardering  voor de meester.
wpeb1910e7.jpg
wp72415f98.jpg

Roger Van de Walle stond aan de wieg van de Waregemse Sint Lucas kring, rechts het graf van Dheedene met het aandenken van de vereniging.

 

De Leie is één van de Dheedene's favoriete onderwerpen   : de rivier die als een slang door het landschap kronkelt is al sinds mensenheugenis een inspiratiebron voor veel kunstschilders. Dheedene echter kijkt verder dan het landschap : dikwijls vormen de oevers van de Leie het decor waarin hij de mensen schildert die daar met hard werken hun brood moeten verdienen.
wpbd6950b7.jpg

Erik Verstaen, een boeiend verteller.

 

Erik Verstaen heeft zich verdiept de vlasindustrie, die in onze contreien een speciale plaats innam en onafscheidelijk met de Leie verbonden is. Hij kent heel wat verhalen uit lang vervlogen tijden en laat zich niet pramen om er voor de camera enkele ten beste te geven. Zo leren we dat het vlas oorspronkelijk geteeld werd in Normandië, door mensen van bij ons, die op "campagne" gingen (de "koepoanen"). En bij hun terugkomst brachten ze steevast een souvenirke mee uit Frankrijk, onder andere de Wambrechies, een straffe jenever, werd op die manier in onze streken geïntroduceerd !
wp3ef3bb24.jpg
wpa16366c8.jpg

Het roten van het vlas en de vlaskapellekes…

 

Het vlas werd dan verder bij ons verwerkt : het slijten, het roten, het drogen (in kapellekes) …allemaal processen die zich langs de Leie afspeelden en die je wel op één of ander schilderij van Dheedene terugvindt. Heel wat kapitaalkrachtige klanten van de schilder dankten trouwens hun welstand aan het vlas !
We besluiten om het laatste deel van het interview op te nemen aan het Kasteel Te Lake, beter gekend als het kasteel van Zulte.
wp298145b5.jpg
wp062c0755.jpg

Het kasteel van Zulte met bijhorende wal…en een foto genomen door Georges Dheedene, op dezelfde wal, bedoeld als studie van schaatsers.

 

Het kasteel was oorspronkelijk eigendom van de adellijke familie Limnander, maar behoorde ten tijde van Dheedene aan de familie Jules De Clerck. De kunstschilder had al van jongs af aan een vriendschappelijke relatie met één van de zoons, Albert De Clerck (1914-1974). Niet de eerste de beste, deze Albert…hij zou het later nog tot minister schoppen, en is tevens de vader van huidig minister van Justitie Stefaan De Clerck.
Albert De Clerck is één van de eerste figuren die door de jonge Dheedene geportretteerd werden. Het portret dat waarschijnlijk dateert uit de jaren dertig toen Dheedene nog aan Sint Lucas in Gent verbonden was, toont een jonge Albert De Clerck, die op dat moment rechten studeert aan de Leuvense Universiteit. Het is in menig opzicht een merkwaardig werk : zo is het één van de weinige schilderijen die de kunstenaar niet gesigneerd heeft, op de plaats waar men zijn handtekening zou verwachten staat het woord "bloktijd"…'t zal dus wel in een examenperiode gemaakt zijn.
wpa7c140bd.jpg
wp60c6602f.jpg

De jonge Albert De Clerck, geportretteerd door Georges Dheedene, en rechts, de al wat oudere politicus, die in 1965 de allereerste minister van Nederlandse cultuur werd !

 

Erik en Pasar beperkten hun medewerking aan het Dheedene project niet tot deze bijdrage aan de DVD, maar tekenden ook een Georges Dheedene wandeling uit, die zal plaats vinden op zondag 6 december. Het wordt een tocht vol verrassingen, want Erik  kent als geen ander de mooiste verborgen hoekjes van ons dorp, en hij heeft een rugzak vol verhalen die zowel jong als oud weten te boeien. De wandeling is een absolute aanrader voor iedereen met een “hart voor Zulte” en wordt ongetwijfeld een mooie afsluiter voor de grote Dheedene tentoonstelling in Zulte !
Oef, ook deze draaidag zit er op en heeft mooie beelden en schitterende interviews opgeleverd. Er rest ons nog één draaidag…in Waregem, waar we op zoek gaan naar paardjes!
wp16f41b59.png
Terwijl Alex en ik druk bezig zijn met de opnames voor de DVD, zit de rest van het comité allesbehalve stil. Het eerste groot objectief van het Dheedenejaar is de tentoonstelling in Waregem. Naar aanleiding van Waregem Koerse wordt een thema tentoonstelling georganiseerd in het Waregemse stadhuis. Het accent ligt op ruitertaferelen en portretten van Waregemse prominenten. De tentoonstelling loopt van 15 augustus tot en met  30 augustus. En…ook al gemerkt ? De eerste affiches met de aankondiging van de tentoonstellingen in Waregem en Machelen zijn  in het Zultse straatbeeld verschenen. Over de tentoonstelling in Machelen volgt nog een speciale bijdrage…het Dheedenejaar is definitief begonnen !

Willy Nachtergaele